DOLAR
17,9650
EURO
18,5778
ALTIN
1.035,52
BIST
2.866,80
Adana Adıyaman Afyon Ağrı Aksaray Amasya Ankara Antalya Ardahan Artvin Aydın Balıkesir Bartın Batman Bayburt Bilecik Bingöl Bitlis Bolu Burdur Bursa Çanakkale Çankırı Çorum Denizli Diyarbakır Düzce Edirne Elazığ Erzincan Erzurum Eskişehir Gaziantep Giresun Gümüşhane Hakkari Hatay Iğdır Isparta İstanbul İzmir K.Maraş Karabük Karaman Kars Kastamonu Kayseri Kırıkkale Kırklareli Kırşehir Kilis Kocaeli Konya Kütahya Malatya Manisa Mardin Mersin Muğla Muş Nevşehir Niğde Ordu Osmaniye Rize Sakarya Samsun Siirt Sinop Sivas Şanlıurfa Şırnak Tekirdağ Tokat Trabzon Tunceli Uşak Van Yalova Yozgat Zonguldak
İstanbul
Parçalı Bulutlu
30°C
İstanbul
30°C
Parçalı Bulutlu
Cuma Parçalı Bulutlu
31°C
Cumartesi Az Bulutlu
30°C
Pazar Az Bulutlu
27°C
Pazartesi Az Bulutlu
29°C
SON DAKİKA
Abdulkerim Çakar, Gaziantep FK’da
Deterjan Pazarı vurgununda 8 gözaltı
Klima montajı yaparken 5. kattan düştü
Alevi Vakıflar Federasyonu Başkanı Haydar Baki Doğan: “Başkanımızın, kurumumuzun ve toplumumuzun itibarsızlaştırılmasına izin vermeyeceğiz”
Berkan Küpelikılınç, Gaziantep FK’da
OPEC 2022 petrol talebi beklentisini düşürdü
Cumhurbaşkanlığı Yüksek İstişare Kurulu, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan başkanlığında Beştepe’de toplandı.
İstanbul’da 4 kilo metamfetamin ele geçirildi
Seyir halindeki tırın lastikleri tutuştu
AZ Alkmaar – Dundee maçı ne vakit, saat kaçta ve hangi kanalda? | UEFA Konferans Ligi
Bursa’nın havasını böyle katlediyorlar
Tıraş bakım markası Derby, 16 farklı yeni ürün çıkardı
Sabahları ağrıyla uyananlar dikkat
Hollandalı turist kazada yaralandı
Rapid Wien- Neftçi Bakü maçı ne vakit, saat kaçta ve hangi kanalda? | UEFA Konferans Ligi
Trabzonspor’dan William Troost-Ekong bombası! Galatasaray da istiyor
Anderlecht – Paide maçı ne vakit, saat kaçta ve hangi kanalda? | UEFA Konferans Ligi
ABD’deki kira krizi derinleşiyor: Artışlar rekor borçlanmaya neden oluyor
132 metre uzunluğundaki platform Çanakkale Boğazı’ndan geçti
Gemlik Gübre Fabrikası’nda zehirlenen işçilerden biri hayatını kaybetti
Babacan’ın canlı yayınında ‘Erdoğan’ sloganları
MSB “Abdülhamid Han” sondaj gemisine refakat anlarını paylaştı
Bursa’da orman yangını kontrol altına alındı
Kartal Cemevi’nde Muharrem ayı dolayısıyla vatandaşlara lokma dağıtıldı
Panathinaikos – Slavia Prag maçı ne vakit, saat kaçta ve hangi kanalda? | UEFA Konferans Ligi
Basel – Brondby maçı ne vakit, saat kaçta ve hangi kanalda? | UEFA Avrupa Ligi
Nebati: Akaryakıt ve motorinde AB ülkelerinden daha düşük vergi alıyoruz
Yediği bal sonrası fenalaşan ayıya teşhisi Rizeli bal satıcısı koydu
Mısır tarlasında kenevir bitkisi ve kubar esrar ele geçirildi
Kocaelispor, genç kaleci Eren Bilen’i renklerine bağladı
TEI ve BOTAŞ arasında iş birliği anlaşması
Yaşlılara ‘Saklı Cennet’ gezisi
Gemlik Gübre Fabrikası’nda işçiler zehirlendi
Partizan – AEK maçı ne vakit, saat kaçta ve hangi kanalda? | UEFA Avrupa Ligi
Bir süredir haber alınamıyordu, komşuları balkondan eve girince şoke oldular
Sincan Belediye Başkanı Murat Ercan, “Hanımlar El Emeği Pazarı”nı ziyaret etti
Slovan – Olympiakos maçı ne vakit, saat kaçta ve hangi kanalda? | UEFA Avrupa Ligi
Erdoğan’dan Tarım Kredi Kooperatifleri açıklaması… Yüzde 30-35 indirimle satılacak
Vatandaşın bankalara borcu 1 trilyon liraya dayandı
Trabzonspor’un yeni transferi Bardhi Trabzon’da
Bir yıl önce çocuklarını maganda kurşununa kurban vermişlerdi
Karabük’te iki otomobil kafa kafaya çarpıştı: 5 yaralı
Tarım ve Orman Bakanlığı, fazla acı bal yiyerek bayılan yavru ayının durumunun iyi olduğunu duyurdu
Sokak göle döndü, felakete ramak kaldı
“Martı New York’ta Türk bayrağını dalgalandıracak”
Dayanışma kampanyasında 400 ton karpuz vatandaşa ulaştı
Dişinden tırnağından artırarak almıştı, hırsız böyle çaldı
Aşık Yunus’un apartman boşluğundaki türbesi gün yüzüne çıkarıldı
Gaziantep’te 1 kilo metamfetamin ele geçirildi
Ufuk Kahraman: “Gençlerbirliği maçına çok iyi hazırlandık”
Kuşadası’nda seyir halindeki otomobilin tavanında oyun oynayan kişiye ceza yağdı
“Orman yangınlarının yüzde 87’si insan kaynaklı”
Jandarma zehir tacirlerine göz açtırmadı
Çanakkale’de eşini öldürüp sosyal medyada ‘Gururlu hissediyor’ paylaşımı yapan katil yakalandı
Kırklareli’ne kaçak getirilmiş 88 küçükbaş hayvan yakalandı
Canlı müzikli çay servisi
TRANSFER HABERİ: Aboubakar’dan flaş karar! Yeni adresi şaşırttı
Diyarbakır Valisi Su, “2021 yılı içerisinde 127 bin 414 dekarda 376 bin 746 ton sebze üretimini gerçekleştirdik”
Sel basan tarlada toplanmaya bekleyen 35 ton patates sular altında kaldı
Bakan Soylu duyurdu: PKK’lı Mehdi Mıçı İstanbul’da yakalandı
TÜMÜNÜ GÖSTER →

Kripto kasırgası piyasayı yıktı: Terra ve Luna nasıl çalışıyor ve neden çakıldı?

Luna ve TerraUSD isimli kripto paralarda yaşanan deprem tüm kripto piyasasını etkisi altına aldı. Luna ekosisteminin çökmesi sistemi sarsarken …

Kripto kasırgası piyasayı yıktı: Terra ve Luna nasıl çalışıyor ve neden çakıldı?
12 Mayıs 2022 14:07
0
A+
A-

Luna ve TerraUSD isimli kripto paralarda yaşanan deprem tüm kripto piyasasını etkisi altına aldı. Luna ekosisteminin çökmesi sistemi sarsarken sabit coinlerin geleceği de tartışma konusu oldu. İşte tüm detaylar….

Kripto piyasasında çöküş sürerken gözler piyasayı alt üst eden sabit coinlere çevrildi.

Değeri bir başka varlığın fiyatına bağlanarak sabitlenmiş bir kripto para türü olan sabit coinler, hakkında çokça tartışma ve eleştiri bulunmasına rağmen pek çok yatırımcı için güvenli liman olma özelliği taşıyordu.

Goldsit

Tether, Terra gibi coinler, yatırımcıya hem parasını blok zinciri teknolojisi ile saklama olanağı sunuyor hem de Bitcoin, Ethereum gibi kripto para birimlerin oynaklığı nedeniyle alınan risklerden yatırımcının kaçınmasını sağlıyordu. Hatta ABD’li piyasa düzenleyicileri başta olmak üzere pek çok düzenleyici kurum yetkilisi kripto paralara soğuk baksa da da sabit coinler için daha sıcak yorumlarda bulunuyordu.

Buna rağmen sabit coinler eleştirilere de maruz kalıyordu. Sabit coinlere getirilen en önemli eleştiri ise karşılık sorunu oldu. Bu paraların dolara veya diğer para birimlerine sabitlenmesini sağlayacak rezervin olup olmadığı her zaman tartışma konusuydu.

YÜZDE 98’LİK KAYIP

Piyasada öne çıkan sabit coinler Tether (USDT), USD Coin (USDC), TerraUSD (UST) ve DAI oldu. Piyasadaki büyük çöküş ise Luna topluluğunun sabit coini olan UST aracılığı ile geldi. 1 dolara sabit olması beklenen UST’nin arkasındaki sistemin kırılması sonucu 1 UST 0,35 dolara kadar geriledi. Bununla birlikte bu platformun tokeni olan Luna ise yüzde 98 değer kaybı ile 100 dolara yakın piyasa değerinden 1 doların altına geriledi.

Bu sistemin bozulması sonrası diğer sistemlerin de güvende olmadığı endişeleri yükseldi ve Bitcoin, Ethereum, Solana gibi önde gelen kripto paralar yüzde 30’un üzerinde değer kaybetti.

Peki sistem nasıl kırıldı?

Kripto dünyası, blok zincir teknolojisine dayalı birden birden fazla ekosistem barındırıyor. Bitcoin, Ethereum, Luna bu ekosistemlerden öne çıkanı. Aynı zamanda bu sistemlerin teknolojisini kullanan yüzlerce token var.

Dünkü kriz ise Luna topluluğunun sistemine dönük manipülasyonlar sonrası gerçekleşti.

PONZİ ELEŞTİRİSİ

Daha önce yatırımcıların Luna’yı tercih etmelerinin altında Luna’nın yüksek yıllık getiri vadetmesi yatıyordu. Bir çok merkeziyetsiz finans platformu yüzde 12,5’e kadar yıllık getiri oranı vadederken Luna’da bu oran yüzde 20’ye kadar çıkıyordu.

Ayrıca Luna diğer toplulukların aksine fonlamasının girişim sermayelerinden değil ekosistemlerindeki merkeziyetsiz uygulamalardan geldiğini ve kârların sürdürülebilir olduğunu iddia ediyordu. Ancak bu sistem ponzi denilen dolandırıcılık sistemine benzerliği ile eleştirilere de maruz kalıyordu.

Bununla birlikte Luna topluğunun UST’yi dolara endeksleyebilmek adına rezerv bulundurulması da gerekiyordu. Bu rezerv de arkasında karmaşık algoritmalara sahip. 1 UST satmak her zaman 1 dolar değerinde tokenin basılmasını sağlıyor. Aynı zamanda UST’nin değeri düştüğü anda şirket bu sabit coini rezervlerinden fonlayarak parayı sabit tutmaya çalışıyor.

SALDIRI NASIL GERÇEKLEŞTİ?

Luna bu şekilde çalışırken topluluğun varlıklarına dönük bir saldırı dalgası  başladı. Bu dalga Luna’nın CEO’sunun Do Kwon’un elindeki Bitcoin’i açıklaması ve kurumun mart ayı sonunda 1 milyar doların üzerinde Bitcoin pozisyonu açmasının ardından geldi.

Saldırıyı gerçekleştiren yatırımcıların açığa satış pozisyonları alarak Luna havuzunu boşaltmasıyla birlikte Luna, Bitcoin rezervini satmak üzere harekete geçti. Bu esnada saldırıya geçen grup Binance ve FTX borsaları üzerinden UST satmaya devam etti. Luna topluluğu UST’yi tekrar 1 dolara eşitlemek için Luna ve Bitcoin rezervlerini eritmeye başladı.

Luna topluluğunun rezerv cüzdanında bulunan 42 bin 530 Bitcoin’inin hareket etmesinin görülmesi ise yatırımcıları paniğe sürükledi. Bu da piyasada panik satışlarına neden oldu. Böylece piyasa zincirleme etkiyle hızla düşüşe geçti. Son hesaplamalara göre piyasadan 250 milyar dolarlık varlığın satıldığı düşünülüyor.

Büyük satış dalgasıyla birlikte alım olmaması yüzünden UST yatırımcıları uzun süre satış gerçekleştiremedi. Kripto borsalarındaki satış tahtaları uzun süre boş kaldı.

‘SATIŞLAR DURMADI’

Luna’daki düşüşle ilgili değerlendirmelerde bulunan Bybit Türkiye Araştırma Müdürü Beste Naz Süllü satışların durmadığını belirtti. Süllü yayınladığı araştırma notunda şu değerlendirmelerde bulundu:

“Henüz LUNA’nın akıbetinde bir düzelme olmaması ve işin boyutlarının tam anlaşılamaması nedeniyle satışların durduğu söylenemez.

Bu taraftan iyi haberler gelmediği için fırsatı değerlendirmek isteyen yatırımcılar fazlasıyla risk almış olacaktır. Dönüşleri değerlendirmek isteyen yatırımcılar sigorta primi olarak durumun düzeldiği bilgisini almaları gerekir.”

SABİT COİN SİSTEMİ İÇİN TEHLİKE ÇANLARI

UST’nin çöküşüyle birlikte piyasanın kırılganlığını da gözler önüne serildi. Pek çok uzman bu olayın Tether, DAI gibi büyük sabit coinlerde de yaşanabileceğine kanıt olduğu belirtirken bu sistemin başarısız olması sonrası merkeziyetsiz finans savunucularının elinin güçsüzleşeceği düşünülüyor.

Düzenleyici kuruluşlarının yetkililerinin piyasa düzenlemesi ihtiyacının da altını çizmesi bunun bir kanıtı. ABD Hazine Bakanı Janet Yellen ve ABD Menkul Kıymetler ve Borsa Komisyonu (SEC) Başkanı Gary Gensler konuyla ilgili açıklamalarda bulundu.

Senato Bankacılık Komisyonu’nda açıklamalarda bulunan Yellen “TerraUSD olarak bilinen sabit coin bir sorunla karşılaştı ve değer kaybetti. Bence sabit coinler hızla büyüyen bir ürün ve yarattığı riskler de hızla büyüyor” dedi.

Yellen “Dijital varlıklar finansal sistem için riskler yaratabilir. Koordine bir şekilde regülasyon oluşturulması gerekiyor” diye konuştu.

SEC’TEN SERT UYARI

Bununla birlikte SEC Başkan Gensler, bazı kripto para borsalarının kullanıcılara karşı işlem yapabileceği konusunda uyarılarda bulundu.

Kripto paralardaki sert düşüş, piyasaların düzenlenmesine yönelik tartışmaları yeniden alevlendiriyor.

Gary Gensler, kripto ticaretine konu olan tüm varlıkların düzenleyici kapsamına girmesi gerektiğini savunmaya devam ediyor. Gensler, bazı kripto borsaların yatırımcılarına karşı pozisyon açtığını söylerken pazarda bir manipülasyon oluşturduklarını iddia etti.

Sözcü

ETİKETLER: , , , ,
Yorumlar

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu yukarıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.